Вопрос задан 08.05.2026 в 04:16. Предмет Беларуская мова. Спрашивает Латыпова Алия.

Напишите легенду про город Гомель на белорусском языке

Перейти к ответам

Ответы на вопрос

Отвечает Мясоедова Аня.

Вось папулярная гарадская легенда пра паходжанне назвы Гомеля — як яе часта пераказваюць на школьных святах і краязнаўчых гуртках.

«Ад Хомы і ёлкі»

Даўным-даўно на высокім беразе Сожа жыў ціхі пчаляр па імені Хома. Ён збудаваў сабе калоду і невялікую будку пад старой, разгалістай ёлкай, што стаяла над рачнымі абрыўкамі і выдзялялася здалёк, бы маяк. Людзі з навакольных вёсак любілі заходзіць да гаспадарлівага пчаляра: у яго заўсёды былі мёд, воск і добрае слова. Калі трэба было нешта знайсці або пераначаваць у дарозе, казалі:
— Пойдзем да Хомы, пад ёлку.
Паступова фраза скарацiлася да «да Хомы-елi», «да Хом-елi» — а потым у вуснай гаворцы ператварылася ў «Гомель». Ля Хомінай ёлкі з’явіліся першыя халупы, далей — двор памешчыка, капліца, гандлёвыя рады. Так каля пчалярскай будкі ўзнік горад, які атрымаў сваю назву ад шчырага чалавека і адной велічнай елкі.

Іншыя народныя тлумачэнні (караняцца ў паданнях)

  • Ад «гоману/гомy». На крутых схілах Сожа часта праводзілі сходы і кірмашы — людскі шум, «гоман», разносіўся над вадой. Маўляў, ад гэтага «гоману» і пайшоў «Гомель».

  • Сігнальнае дрэва. На гары стаяў вартавы слуп: у пустым ствале дуба білі драўлянай калодаю, і па вадзе далёка каціўся гул — «гом-гом». На гэты «гом» збягаліся людзі ў час небяспекі; месца пачалі называць «у гоме-ль», «да гома», што нібыта і дало назву.

  • Ад малога ручая. У некаторых паданнях кажуць пра маленькі паток (ручай), які мясцовыя называлі «Гам’ёк/Гамеюк»; паселішча на зліцці ручая з Сожам нібы і атрымала назву ад гэтай вадасцёку.

Што важна ведаць

Гэта — легенды і паданні, народныя версіі, якія прыгожа тлумачаць назву горада, але не прэтэндуюць на дакладную навуковую этымалогію. Аднак у культурнай памяці гамяльчан найбольш вядомая і любімая менавіта гісторыя пра Хому і ёлку: яна лёгка запамінаецца, мае добры, «цёплы» пасыл і традыцыйна гучыць у дзіцячых пастаноўках і краязнаўчых замалёўках.

Калі патрэбны кароткі варыянт для школьнага выступлення, можна ўзяць хуткі пераказ:

«Даўно на беразе Сожа жыў пчаляр Хома пад вялікай ёлкай. Людзі казалі: “пайшлі да Хомы, пад ёлку” — “да Хомы-елi”. З часам словы зліліся ў адно — “Гомель”, і вакол Хомінай ёлкі вырас наш горад».

Похожие вопросы

Топ вопросов за вчера в категории Беларуская мова

Последние заданные вопросы в категории Беларуская мова

Беларуская мова 06.05.2026 13:41 20 Гончарова Наталья
Задать вопрос