Складзі 5–6 сказаў, вызнач дадзеныя і галоўныя члены сказа.

Тэма: «Прырода вакол нас»

Ніжэй складзены 6 сказаў. У кожным сказе вызначаны дадзенае (ужо вядомая інфармацыя), новае (новая інфармацыя) і галоўныя члены сказа — дзейнік і выказнік.

1. Каля нашага дома расце высокая бяроза.

• Дадзенае: каля нашага дома.

• Новае: расце высокая бяроза.

• Дзейнік: бяроза.

• Выказнік: расце.

2. Гэтая бяроза кожную вясну пакрываецца зялёным лісцем.

• Дадзенае: гэтая бяроза.

• Новае: кожную вясну пакрываецца зялёным лісцем.

• Дзейнік: бяроза.

• Выказнік: пакрываецца.

3. На яе галінах сядзяць маленькія вераб'і.

• Дадзенае: на яе галінах.

• Новае: сядзяць маленькія вераб'і.

• Дзейнік: вераб'і.

• Выказнік: сядзяць.

4. Вераб'і весела цвыркаюць ранняй раніцай.

• Дадзенае: вераб'і.

• Новае: весела цвыркаюць ранняй раніцай.

• Дзейнік: вераб'і.

• Выказнік: цвыркаюць.

5. Іх спевы будзяць маю сястру.

• Дадзенае: іх спевы.

• Новае: будзяць маю сястру.

• Дзейнік: спевы.

• Выказнік: будзяць.

6. Мая сястра з усмешкай выглядае ў акно.

• Дадзенае: мая сястра.

• Новае: з усмешкай выглядае ў акно.

• Дзейнік: сястра.

• Выказнік: выглядае.

Выснова: Дзейнік — галоўны член сказа, які абазначае, пра каго або пра што гаворыцца ў сказе, і адказвае на пытанні хто? што? Выказнік — галоўны член сказа, які паказвае, што гаворыцца пра дзейнік, і адказвае на пытанні што робіць? што зрабіў? што будзе рабіць? і іншыя. Дадзенае — гэта вядомая інфармацыя, а новае — тое, што паведамляецца пра яе.