2. Ресей империясының қазақ даласын отарлаудағы қолданған әдістерінің қайсысы жергілікті халыққа көп зардап әкелгенін маңыздылық реті бойынша орналастырып, түсіндіріңіз. [4] Ойыңызды түсіндіріңіз: Қоныстандыру; Бекіністер салу; Әскери экспедициялар жіберу;

Маңыздылық реті бойынша:

1. Қоныстандыру — ең көп зардап әкелген әдіс.
Ресей империясы қазақ жеріне орыс және украин шаруаларын жаппай қоныстандырып, қазақтардың шұрайлы жайылымдары мен егіншілікке қолайлы жерлерін тартып алды. Соның салдарынан жергілікті халық атақонысынан ығыстырылып, мал шаруашылығына қажетті жайылымдар мен су көздерінен айырылды. Бұл қазақ қоғамының дәстүрлі шаруашылығын әлсіретіп, кедейліктің өсуіне және жер дауының күшеюіне әкелді. Қоныстандыру саясаты ұзақ уақыт бойы халықтың тұрмысына, демографиялық жағдайына және ұлттық мүддесіне зиян келтірді.

2. Әскери экспедициялар жіберу.
Әскери экспедициялар қазақ даласындағы қарсылықтарды басу, жаңа аумақтарды жаулап алу және империялық билікті күшейту үшін ұйымдастырылды. Экспедициялар кезінде бейбіт ауылдар шабуылға ұшырап, адамдар қаза тапты, мал-мүлік тәркіленді, қоныстар қиратылды. Олар халыққа тікелей физикалық және материалдық шығын келтіріп, отарлық езгіге қарсы көтерілістерді күшпен басты.

3. Бекіністер салу.
Ресей империясы қазақ даласының шекаралық және стратегиялық аймақтарына бекіністер тұрғызды. Бекіністер қазақтардың еркін көшіп-қонуына кедергі келтіріп, дәстүрлі жайылымдық жерлерді пайдалану мүмкіндігін шектеді. Сонымен қатар олар әскери бақылаудың, салық жинаудың және отарлық басқарудың тірегіне айналды. Бекіністер салу қоныстандыру мен әскери экспедицияларды жүзеге асыруға жағдай жасағанымен, оның халыққа тигізген зардабы қоныстандыру саясатына қарағанда жанама болды.

Қорытынды: жергілікті халыққа ең көп зардап әкелген әдіс — қоныстандыру саясаты. Өйткені ол қазақтарды жерінен айырып, дәстүрлі шаруашылық жүйесін бұзды және ұзақ мерзімді әлеуметтік-экономикалық дағдарыс туғызды. Ал әскери экспедициялар халыққа тікелей қантөгіс пен шығын әкелсе, бекіністер отарлық биліктің орнығуына негіз болды.